Bodycams in de frontlinie van de KNRM

Introductie

De meeste mensen kennen Stream My Event van wat er vóór de camera gebeurt: talkshows in de studio, hybride events, de multicam-livestream die foutloos moet draaien op het moment dat hij live gaat. Minder zichtbaar is de andere helft van ons werk, waarin we videosystemen bouwen voor omgevingen waar geen enkel kant-en-klaar product ooit voor bedoeld was. We haalden een livesignaal terug vanaf het midden van de Stille Oceaan voor The Ocean Cleanup en vanuit de Australische outback voor een zonneraceteam. Het project voor de KNRM hoort in datzelfde rijtje thuis, en het is een van de lastigere opnameklussen die we hebben gedaan.

De KNRM, de Koninklijke Nederlandse Redding Maatschappij, redt al tweehonderd jaar levens op het water. De organisatie heeft zo'n 45 reddingstations langs de Nederlandse kust en op de binnenwateren, bemand door ongeveer 1.400 vrijwilligers, met een vloot van zo'n 75 reddingboten. Elk jaar varen de bemanningen uit voor duizenden meldingen en helpen ze meer dan 3.500 mensen. De KNRM krijgt geen overheidssteun en draait volledig op donateurs. Zodra de Kustwacht alarmeert, hoort er binnen tien minuten een reddingboot op het water te liggen.

Wat ze ons vroegen klonk eenvoudig: goede beelden van echte reddingen, consistent vastgelegd binnen de hele organisatie. Een camera uitkiezen was een middag werk. Het werkend krijgen in hún wereld kostte aanzienlijk meer tijd.

De werkomgeving

Een redding laat zich niet plannen. Het gebeurt op elk moment van de dag, zonder waarschuwing, en zodra het begint heeft iedereen één taak, en dat is niet filmen. De bemanning werkt in zware overlevingspakken, gemaakt om iemand in open water in leven te houden tot een helikopter hem eruit kan tillen. Dat is de omgeving waarin onze apparatuur het moet doen, en de lat die ze moet halen.

Dan is er nog de diversiteit. Dit is een landelijk netwerk van stations, verspreid langs de Noordzeekust en op de binnenwateren, elk met een eigen bemanning en een eigen internetverbinding. De vloot loopt uiteen van vijf meter lange RIB's die zo het strand af te water gaan tot negentien meter lange all-weather reddingboten die in vrijwel alles uitvaren, en het zijn niet alleen boten. De kuststations hebben ook zware kusthulpverleningsvoertuigen, lange tijd gebouwd op de Mercedes Unimog, die het strand en de duinen op gaan. Sommige stations liggen aan een drukke kuststrook, andere zijn echt afgelegen.

De eerste ontwerpregel, en meteen de lastigste, was dan ook dat het opnamesysteem volledig op de achtergrond moest blijven. Het mocht geen seconde aan een lancering toevoegen, niemand mocht er midden in een actie een beslissing over hoeven nemen, en het mocht niet afhangen van een bemanningslid dat eraan denkt iets aan te zetten. Wat we ook zouden bouwen, het moest voor zichzelf zorgen.

De juiste camera, de juiste partner

Bodycams waren het voor de hand liggende middel, en de juiste partner om het mee te bouwen was Zepcam, een Nederlands bedrijf dat al jaren mobiele videosystemen maakt voor professionals in de frontlinie en waarvan de camera's door politiekorpsen en andere hulpdiensten in tientallen landen worden gebruikt. Ze maken hardware voor ruw gebruik: weerbestendig, robuust, met opname op het apparaat zelf, gps en een pre-record buffer die de seconden vasthoudt vóórdat iemand op record drukt.

De beelden worden op het apparaat zelf naar H.264 gecodeerd en versleuteld, zodat ze het station al gecomprimeerd en beveiligd verlaten. Dat houdt de hoeveelheid data behapbaar en de bewijsketen sluitend. De camera's draaien alleen tijdens een actie; ze nemen niet de hele dag op.

Zepcam draait normaal gesproken alles via hun eigen managed cloud. Voor dit project deden we het anders.

De houders ontwerpen

Een verrassend groot deel van dit project was fysiek werk. Naast het bevestigen van camera's op de overlevingspakken van de bemanning, waar een eigen reeks proeven aan voorafging om iets te vinden dat stevig zit en het pak nooit in de weg zit, ontwierpen en 3D-printten we een hele familie aan houders op maat voor de verschillende voertuigen van de KNRM.

De diversiteit maakt het lastig. Een houder die op een vijf meter lange RIB past, is onbruikbaar op een negentien meter lange all-weather boot, laat staan in de cabine van een Mercedes Unimog. Veel van die houders zitten bovendien in gesloten cabines, die zich als een afgesloten doos gedragen: zet zo'n boot in de zon en de warmte kan nergens heen, waardoor het binnen flink heet wordt. De onderdelen moesten tegen die hitte én tegen constant uv kunnen, wat gewone kunststoffen afschreef en ons naar een engineering resin bracht die lastiger te printen is, maar niet kromtrekt of vergeelt.

We zitten inmiddels op een stuk of vijftien iteraties en we zijn nog niet klaar. Om de paar maanden gaat er een nieuwe versie het veld in, gevoed door feedback van de bemanningen, praktische mensen die vaak eerder met een verbetering komen dan wij. De grootste sprong was de camera's geschikt maken voor een GoPro-mount, waarmee we ineens het hele GoPro-ecosysteem aan accessoires konden gebruiken. In plaats van elke beugel zelf te ontwerpen, pakken we nu bewezen onderdelen en bewaren we het maatwerk voor de problemen die echt eigen zijn aan de KNRM.

De pijplijn: bewust on-premise

In plaats van de beelden via een externe cloud te laten lopen, hosten we de server van de KNRM op onze eigen locatie. De beelden stromen rechtstreeks onze post-productieomgeving in en komen terecht op hetzelfde opslagsysteem mét back-up dat we voor elk project gebruiken, met zo'n 700 terabyte aan capaciteit erachter.

De redenen waren controle, veiligheid en een soepele overdracht naar onze editors. Het beantwoordt meteen de vraag die elke klant uiteindelijk stelt over gevoelig materiaal: de beelden blijven op onze eigen infrastructuur, komen versleuteld binnen, worden geback-upt en belanden precies waar de montageploeg ze nodig heeft.

Het systeem is bewust geduldig. Een opname start bij een actie, en het uploaden gebeurt daarna, op de achtergrond. Afhankelijk van hoeveel er is opgenomen en welke verbinding een station heeft, kan het van een paar uur tot een paar dagen duren voordat de beelden binnen zijn: een vaste verbinding als de camera in het dock zit, wifi als een eenheid onderweg is, en satelliet of 4G voor de stations waar verder niets reikt. Wij wachten met plezier. Het enige dat in het veld echt telt, is dat de buffer van de camera zelf nooit volloopt, en het hele ontwerp is om die ene garantie heen gebouwd. De verbinding verschilt het meest van station tot station, en het systeem is gemaakt om daarmee te leven.

Draaien op landelijke schaal

Een opzet die zo verspreid is, valt of staat met goede support, en dat merkten we snel. In de eerste maanden kwam elke kapotte clip, elk vervangen apparaat en elke vraag uit het veld via een ander kanaal binnen, en raakte het overzicht zoek. Dus bouwden we een ticketingsysteem.

Elk station kan nu zijn eigen melding aanmaken, alle tickets worden centraal door ons team afgehandeld, en zodra er één is opgelost, krijgt iedereen die eraan gekoppeld is bericht, de stationsmanager incluis. We maakten het ook makkelijk om te beginnen: er hangt een QR-code precies daar waar de bemanning de pakken bewaart en op weg naar buiten een camera pakt, zodat een melding maken één scan is. Een kleine ingreep, die het hele geheel een stuk makkelijker beheersbaar maakt.

Oktober 2025: de Eva Schulte

In de nacht van 4 oktober 2025 verloor de Eva Schulte, een 145 meter lange chemicaliëntanker met stookolie aan boord, zo'n 37 kilometer ten westen van IJmuiden haar voortstuwing en begon af te drijven richting windpark Hollandse Kust Zuid, het grootste offshore windpark van het land. In een storm van windkracht 8, met golven van rond de zes meter en 21 bemanningsleden aan boord, kwam het schip tot op ongeveer een kilometer van de turbines voordat er een sleepverbinding kon worden gelegd.

De KNRM voer dat weer in. Samen met de noodsleepboot van de Kustwacht hielp de bemanning een sleepverbinding tot stand te brengen tussen de sleepboot en de tanker, waarna het schip uit de gevarenzone werd getrokken en de hele nacht op zijn plek werd gehouden tot de motor was gerepareerd. Geen gewonden, geen lekkage.

De hele actie werd vastgelegd op de bodycams, en met toestemming van de KNRM kunnen we een deel van die beelden hier laten zien.

Waarom dit soort beelden de moeite waard zijn

Je mag je afvragen waarom een organisatie zoveel moeite zou doen om haar eigen werk vast te leggen, en die vraag hebben we al bij genoeg projecten beantwoord. Bij een dienst als de KNRM is het antwoord goed te zien.

Dit is een vrijwilligersorganisatie die volledig op de welwillendheid van haar donateurs draait, en ze heeft een buitengewoon verhaal te vertellen. Wat ze niet kan, is dat verhaal in scène zetten. Je kunt een redding niet inplannen, de zee niet om een tweede take vragen en geen filmploeg meesturen op een uitruk. De enige eerlijke manier om het te vertellen, is het vast te leggen zoals het gebeurt, zonder enscenering of overnieuw. Dat sluit aan bij wat we ook bij andere lastige projecten zagen, waaronder de World Solar Challenge en The Ocean Cleanup: mensen reageren veel sterker op echte, wat rauwe beelden dan op iets gepolijsts. Het echt zien gebeuren, dáár gaat het om.

Hoe nu verder

Voorlopig is de taak om het archief op te bouwen: betrouwbaar, en groeiend met elke actie. De KNRM heeft plannen om deze beelden te gebruiken om het verhaal van de organisatie te vertellen, en dat is een verhaal dat verteld mag worden. Die plannen krijgen nog vorm, dus de details houden we voorlopig voor onszelf. Er zit iets in de pijplijn, en dat wordt wachten waard.

Ondertussen doet het systeem precies waarvoor we het hebben gebouwd. Het legt reddingen vast op het moment dat ze gebeuren, waar dan ook in het land, zonder ooit in de weg te lopen bij de mensen die het echte reddingswerk doen.